Compassie

Suzan Onstenk-Peeters • 4 mei 2017

Met enige regelmaat merk ik op dat mensen zichzelf afkraken. Opvallend genoeg is dat vooral wanneer ze zichzelf zien in een spiegel of op een foto. Er blijkt van alles aan ze te mankeren: ze zijn te dik, ze hebben een onderkin, hun haar of kleding zitten niet goed of staan niet mooi, ze kijken niet goed uit hun ogen. Ik kan een hele waslijst opnoemen, maar waarschijnlijk herkent iedereen dat je weleens minder tevreden bent over jezelf. Op zich is daar niets mis mee. Het stelt ons ook in staat tot verbetering. Een confrontatie met ons uiterlijk kan er bijvoorbeeld voor zorgen dat we besluiten gezonder te gaan eten, meer te gaan sporten en als gevolg daarvan weer meer energie krijgen.

Wanneer minder tevreden met iets zijn, omslaat in ontevreden zijn met jezelf gebeurt er iets anders. Je waarnemingen vernauwen en je gedrag en emoties veranderen. Je gaat jezelf bijvoorbeeld afkraken in je hoofd of in bijzijn van anderen. Je ziet alleen nog maar wat er niet goed of inperfect aan jezelf is. In zo'n geval ben je zo gericht op ene detail dat je al het andere uit het oog dreigt te verliezen. Zo kom je in een spiraal van negatieve gedachten en somberheid terecht.

Vaak is het lastig om uit die spiraal van negatieve gedachten en somberheid te komen. Anderen kunnen wel zeggen dat je een toffe vrouw of kerel bent, maar vaak geloof je de ander niet. Je denkt dat ze het wel zullen zeggen omdat ze je beter willen laten voelen, maar niet omdat het zo is. De manier om uit die negatieve spiraal te komen is mijn inziens: zelfcompassie. Tegenwoordig lijkt compassie een modebegrip te worden, maar het betekent niets anders dan: je betrokken voelen bij pijn en lijden van jezelf en/of anderen. Je betrokken voelen bij pijn en lijden van jezelf is niet makkelijk als je je eigen pijn en lijden veroorzaakt, door je blind te staren op enkele eigenschappen die je bezit en die je niet wilt bezitten. Eigenschappen waarvan je wilt dat ze er niet zijn. Eigenschappen in uiterlijk, gedachten of gedrag waar je tegen vecht of boos om bent of je voor schaamt. Ze gaan alleen niet weg, want ze zijn er al. Hoe harder je vecht hoe groter de eigenschappen lijken te worden. Je wordt die paar eigenschappen die je zo verschrikkelijk vindt. Je vindt jezelf verschikkelijk. Zo gaat dat als je blik vernauwt is.

Hoe verruim je je blik als die vernauwt is? Je zou kunnen beginnen te herkennen en erkennen dat je blik vernauwd is. Hoe doe je dat? In je eentje is dat niet zo gemakkelijk. Als Mindfulnesstrainer zou ik je natuurlijk aanraden om je vandaag nog in te schrijven voor een Mindfulnesstraining, maar ik kan me zo voorstellen dat jij dan denkt dat dit puur eigen belang is; dus ik zal eerst een paar tips geven:
- Neem elke dag eens een paar minuten de tijd om te zitten
- Als je dat prettig vindt, sluit dan je ogen of kijk naar vast een punt voor je op de grond (probeer hierbij een ontspannen blik te houden)
- Voel hoe je gedragen wordt door de ondergrond/voel hoe je zit in de stoel
- Volg vervolgens met je aandacht je ademhaling zonder iets aan de ademstroom te veranderen
- Wanneer je afdwaalt door iets wat je hoort, voelt of denkt, merk dat dan op zonder er iets van te vinden
- Laat gebeuren wat er gebeurt zonder je er door mee te laten slepen of in te verliezen. Merk het enkel op. Helpend hierbij kan zijn om voor jezelf heel feitelijk te benoemen wat er in je lijf en hoofd gebeurt. Bijvoorbeeld: "pijn in schouder", "hoofdpijn", "afdwalen", "gedachte: ik kan het niet", "gedachte: ik ben dom, want ik kan mijn aandacht niet eens een paar minuten bij mijn ademhaling houden", "gedachte: waarom doe ik dit", "boosheid", "verdriet", "horen: fluitende vogels".
- Nadat je hebt opgemerkt, benoemt en erkent dat je afgewaalt was, breng je de aandacht weer terug naar de adem.
- Dit doe je steeds opnieuw.

Dit is mediteren. Niets meer en niets minder. Zo lijkt het heel eenvoudig. Ik mediteer al velen jaren, maar ik merk ook dat het steeds weer anders is. Het ene moment ben ik meer opmerkzaam dan het andere moment. Het ene moment voel ik meer compassie voor mezelf dan het andere moment. Voor mij gaat het erom dat ik middels Mindfulness heb geleerd meer van mezelf te houden, omdat ik beter weet wat er van moment tot moment in mij omgaat en wat ik nodig heb om in balans te blijven: rust, een blokje om, thee, chocolade. Of ik de hele dag Mindful ben? Nee, natuurlijk niet, ik ben ook maar mens :-)

Deel deze blog:

Blog Suzan

door Suzan Onstenk-Peeters • 21 september 2026
Daar heb ik nu toch geen tijd voor?! Een retorische vraag aan mezelf. Ik had al besloten dat ik geen tijd had, terwijl ik wist dat mindfulness eigenlijk goed voor me was. Alleen voelde ik geen ruimte, omdat ik te druk was met werken. Ik zat in een ratrace en dacht dat ik er niet uit kon stappen. Een paar maanden later bleek dat wel te kunnen. Helaas zat ik toen uitgeblust op de bank voor me uit te staren. De meeste mensen die ik zie, weten wel dat er iets anders moet, maar hun hoofd vertelt dat ze door moeten en dat er nu geen tijd is. Dat is de moeilijkste stap om aan mindfulness te beginnen: Tijd maken om stil te durven staan. Daarom nodig ik jou niet gelijk uit voor een training. Enkel voor een uurtje. Een uurtje om die pauzeknop in je hoofd te vinden. Daarna zie je wel verder. Lijkt je dat wat? Je bent van harte welkom om een proefles mindfulness te volgen! Meld je nu gelijk aan, voordat jouw hoofd je weer vertelt dat je geen tijd hebt ๐Ÿ˜‰: www.onsrustpunt.nl/proefles .
door Suzan Onstenk-Peeters • 6 september 2026
Ik wilde leren klokkijken, omdat ik een horloge wilde. Ik wist precies welke. Die met zo’n kleurig bandje. Vanaf het moment dat ik een horloge had, werd ik me bewust van tijd. Opeens werd ik op een bepaalde tijd ergens verwacht. Herken je dat? Nog vijf minuten buiten spelen. Om half vijf thuis zijn. Kijken of je het snelheidsrecord naar school fietsen kon verbeteren. Te laat komen. Straf krijgen, omdat je te laat was. De tijd ging een steeds belangrijkere rol in mijn leven spelen. Ook in mijn werk. Ik werkte op werkplekken waar ik elke vijf minuten moest verantwoordden met codes. Ik kreeg commentaar van collega’s als mijn behandelingen uitliepen. Mijn strijd met de tijd werd een oorlogvoering. Een combinatie van een slecht gevoel voor tijd als ik met mijn aandacht helemaal in het moment was, in combinatie met een omgeving die me daar op afrekende, zorgde ervoor dat ik wel keurig op tijd kwam. Alleen was mijn energielevel gezakt tot ver onder het vriespunt door alle energie die ik had verbruikt om aan de verwachting van op tijd komen te voldoen. In plaats van te kunnen rekenen op mijn creatieve brein dat out-of-de-box oplossingen bedacht, veranderde ik in iemand die om herhaling vroeg, met zijn hoofd nog bij het vorige onderwerp zat en daar een vraag over stelde. Ik zei dingen als: “Wacht even. Je gaat te snel. Ik kan je niet volgen. Kun je dat nog een keer herhalen?”. De tijdsdruk zoog mijn hoofd leeg. Het lag natuurlijk niet aan de tijd. Die was niet anders geworden dan voor ik een horloge was gaan dragen. Het lag aan mijn relatie met tijd: Op tijd is goed. Te laat is fout. Natuurlijk is het fijn als iedereen op tijd is. Dat vind ik zelf ook. Alleen is dat voor sommige mensen lastiger dan voor anderen. Juist als ze zo hun best doen om op tijd te komen om niet opnieuw een afwijzing te ontvangen, is de zoveelste opmerking of dichte deur een nieuwe faalervaring. Ik bedacht me laatst dat ik zelf ook best streng ben als het over de starttijd van mijn lessen gaat. Niet op tijd is een dichte deur. Te vroeg trouwens ook. Ik vertel mijn deelnemers niet dat ik meermaals een yogales miste, omdat ik voor een dichte deur stond ;-) Dit besef maakt dat ik het nu anders doe. In mijn lessen is later komen geen probleem. Het is overbodig om “”sorry, sorry, sorry” te zeggen bij binnenkomst om vervolgens in alle haast je tas uit te pakken om de gemiste tijd in te halen. Verdraagzaamheid voert de boventoon. Laat zijn is geen verstoring voor de rest van de groep, maar enkel een omstandigheid die bij het leven hoort. Zodat je je ook welkom voelt op dagen waarop er vanalles tegenzit. In een groep waarin je het gevoel hebt dat je goed genoeg bent. Dat je er sowieso bijhoort. Dat je welkom bent precies zoals je bent. Een groep waarin mindfulness in elk aspect van de lessen aanwezig is. Wil je dit ook ervaren? We mediteren elke week samen in de balansgroep. Op dinsdag in Eindhoven en op woensdag in Valkenswaard. Voel je welkom: www.onsrustpunt.nl/proefles !
door Suzan Onstenk-Peeters • 31 augustus 2026
Je rent maar door. Je hebt behoefte aan een pauze. Je hebt alleen nog zoveel te doen. Wat zou je graag uit die ratrace stappen. Alleen hoe dan? Het antwoord is eigenlijk heel eenvoudig: stoppen met rennen. Ik hoor je denken: "Ja Suzan, maar zo makkelijk is dat niet." Ik ken het gevoel ook: dat hoofd dat je steeds zit op te jagen. Dat zorgt dat je door blijft rennen. Je wil het wel anders, maar je hebt het gevoel dat je geen keus hebt. Net als nu. Eigenlijk wil je al stoppen met lezen. De tekst wordt te lang. Je raakt verveeld. Je aandacht glijdt al door naar het volgende. Blijf nog even hier. Weersta de drang naar de volgende prikkel. Lees nog even door. Neem de tijd. "Tijd? Welke tijd? Ik heb altijd tijd tekort," hoor ik je denken. Ondertussen blijf je maar doorrennen. Jij wil toch uit die ratrace? Ik nodig je uit om te stoppen. Niet gelijk nu, maar op dinsdagavond. Dan help ik je op de pauzeknop te drukken. Vanaf dinsdag 1 september start ik namelijk met een meditatiegroep in Eindhoven: de balansgroep. Wees niet bang dat ik je een uur in stilte laat zitten. Ik begeleid je. Stap voor stap. Je hoeft er niets voor te kunnen. Het enige wat ik jou vraag is om een uurtje vrij te maken. Neem die eerste stap om uit die ratrace te komen. Je kan op elk moment instappen. Ga de de uitdaging aan? Meld je dan nu aan: www.onsrustpunt nl/proefles . Ik zie je graag dinsdag!
door Suzan Onstenk-Peeters • 17 augustus 2026
Herken je de neiging om alles goed te willen doen? In mijn training krijg ik vaak de vraag hoe je nu precies moet mediteren. Degene die hem stelt, is meestal niet tevreden zijn over zijn meditatievaardigheden. Er wordt benoemd dat er afleiding was, vermoeidheid en gedachten. Er wordt gevonden dat er meer, langer of beter geoefend had moeten worden. Veel oordelen over wat er anders zou moeten. Ik herken de wens om dingen te verbeteren. Ze komen vaak voor bij mensen met een gretige werkhouding, gedrevenheid en motivatie om het goede te doen. In plaats van de aanmoediging om nog harder te werken, nodig ik je uit om achterover te leunen. Om minder te doen. Om een dag niet te oefenen. Om af te wijken van jouw strakke planning. Dat schuurt in het begin, totdat je kennis maakt met mildheid. Dan komt er verzachting in jouw hardwerkende houding. Dan komt er ruimte en ontstaat er rust. Niet omdat rust het doel is wat bereikt moet worden. Enkel als gevolg van de kennismaking met de zachte kant die er ook in jou is. Dan gaat het meer vanzelf. Minder star en meer vloeiend. Met het loslaten van oordelen wordt ook de rem meer losgelaten. Er ontstaat weer meer ruimte in jouw lijf, hoofd & leven. Wil je ook ervaren wat mindfulness voor jou kan betekenen? Dan maak ik graag kennis met je tijdens mijn workshop mindfulness: Uit je hoofd! op 24 of 25 augustus in mijn nieuwe ruimte in Eindhoven. Meld je nu gelijk aan!
door Suzan Onstenk-Peeters • 1 juli 2026
Mindfulness is opmerkzaamheid, maar wat is dat precies, opmerkzaam zijn? Mindfulness leg ik graag uit aan de hand van een voorbeeld: Stel, je loopt over straat. Iemand passeert je en botst tegen jouw schouder aan. Hoe reageer je? … Je mag er even over nadenken. … Misschien heb je geen pasklaar antwoord. Het hangt af van meerdere factoren: hoe moe je bent, hoe je dag verlopen is, hoe je je voelt, hoeveel je aan je hoofd hebt, wat jouw ervaringen zijn met ongewenste aanrakingen. Je interpreteert de situatie op een dag waarop je je relaxt voelt meestal anders dan op een dag waarop je gespannen bent. Het ene moment reageer je misschien met: “Kan gebeuren, geen probleem.” en een ander moment: “Hé, kun je niet uitkijken?!” Mindfulness traint je een buffer te creëren tussen wat er gebeurt en jouw reactie. Ook op moeilijke of stressvolle momenten. Door in plaats van automatisch, juist bewust te reageren. Zoals in deze situatie op te merken wat er precies gebeurt, bijvoorbeeld: Ik word (emotioneel) geraakt door de actie van de ander. Ik was al moe en het komt nu extra hard binnen. Ik mag geraakt zijn. Ik vind het niet fijn als iemand zo lomp doet. Dit mag ik onprettig en lomp vinden. Vervolgens sta je kort stil om te beseffen wat het gedrag van de ander met jou doet (bijvoorbeeld: mijn hart zit in mijn keel; ik ben geschrokken). Dan geef je een bewuste reactie. Misschien zeg je dan wel: “Ik ben van je geschrokken!” Intern kunnen er dus best oordelen zijn. Dat is helemaal oké. Je neemt ze waar en erkent ze. Door die erkenning kunnen ze rusten. Je neemt ze dus niet mee in de reactie naar de ander. Dat noemen we in mindfulness: niet-reactief zijn. Wanneer je vanuit deze niet-oordelende houding op de ander reageert, doet dat ook iets met de ander. Misschien zegt die persoon wel: “Ik ook.” of “Sorry, ik was in gedachten.” Mindfulness gaat dus over bewustwording. Het gaat over stilstaan. Over met je volle aandacht aanwezig zijn in het moment. Het leert je om met een open blik te kijken naar de mooie en minder mooie momenten in het heden. Je verhouden tot wat er zich afspeelt in je leven. Het leert je om meer veerkrachtig te zijn op moeilijke momenten. Wil je nog meer te weten komen over mindfulness? Op maandagavond 13 juli en 10 augustus 2026 kun je de workshop mindfulness volgen. Daarin beantwoord ik al jouw vragen en laat ik je ervaren wat mindfulness is. Er is nog plek voor jou: meld je nu aan . Ik ontmoet je graag!
door Suzan Onstenk-Peeters • 26 maart 2024
Waarom werkstress niet op de werkvloer opgelost kan worden.
door Suzan Onstenk-Peeters • 28 februari 2021
Angst in de troebele tijden van Corona en politieke strijd.
door Suzan Onstenk-Peeters • 22 maart 2020
Vrijgevigheid in tijden van de Corona-crisis.
door Suzan Onstenk-Peeters • 13 maart 2019
De oorzaak van onze overspannen maatschappij.
door Suzan Onstenk-Peeters • 19 oktober 2018
Tijd maken voor mindfulness.